παιδι και παιχνιδι στην φυση!

Όσο επιταχύνονται οι ρυθμοί της ζωής μας, όσο εξελίσσεται η τεχνολογία, όσο η πρόσβαση σε χώρους πράσινου περιορίζεται, τόσο απομακρυνόμαστε από τη φύση. Στ’ αλήθεια, όμως, οι ώρες του ελεύθερου παιχνιδιού και εξερεύνησης στη φύση είναι πολύ σημαντικές για την ανάπτυξη των παιδιών, ιδιαίτερα σήμερα. 

Έτσι, η ευκαιρία που μπορούμε να δώσουμε στα παιδιά να πετάξουν πέτρες σε μια λίμνη, να σκαρφαλώσουν στα κλαδιά ενός πλατανιού, να γεμίσουν λάσπες τα χέρια τους, αποκτά ιδιαίτερη σημασία. Παρακάτω παρουσιάζουμε τους συσχετισμούς του παιχνιδιού στη φύση με τέσσερις άξονες ανάπτυξης των παιδιών: τη σωματική υγεία, τη συναισθηματική και κοινωνική ανάπτυξη και την ανάπτυξη της φαντασίας σε σχέση με τη λογική σκέψη.

 
  • Φύση και ψυχική υγεία:Κοιτώντας την ψυχική διάσταση του παιχνιδιού στη φύση, όλοι αναγνωρίζουμε ότι μια βόλτα στο δάσος, λίγα λεπτά κενού χρόνου χαζεύοντας τη θάλασσα ή λίγη κηπουρική προσφέρουν ευεξία και απόλαυση σε μικρούς και μεγάλους. Μια συγκριτική μελέτη 25 ερευνών που συνδέουν την έκθεση στο φυσικό περιβάλλον με την ψυχική υγεία, καταδεικνύει ότι η δραστηριότητα στη φύση προκαλεί αισθήματα ηρεμίας, μειώνει το άγχος και το θυμό και τονώνει την ενέργεια .                                                                                                                                                   
  • Συναισθηματική και κοινωνική ανάπτυξη: Σε ότι αφορά στη συναισθηματική και κοινωνική ανάπτυξη, γνωρίζουμε ότι στους κλειστούς χώρους απαιτείται συνήθως στα παιδιά να κάθονται και να κάνουν ησυχία. Στη φύση όμως έχoυν την ελευθερία να εκφράσουν τον εαυτό τους, καθώς μπορούν να παίξουν χωρίς επιβεβλημένους περιορισμούς, αλλά με αυτοέλεγχο.                                       
  • Ανάπτυξη προσωπικών ικανοτήτων :Στο μη-δομημένο φυσικό περιβάλλον τα παιδιά καλούνται να εκτιμήσουν τους κινδύνους, να πάρουν ρίσκα, και να δοκιμάσουν τις δυνατότητές τους από πόσο ψηλά μπορώ να βουτήξω, πόσο μπορώ να απομακρυνθώ από τους μεγάλους χωρίς να φοβάμαι, τολμάω να ακουμπήσω την ακρίδα; Τα παιδιά έτσι αναπτύσσουν αυτοπεποίθηση, αυτονομία αλλά και δεξιότητες για σωστή διαχείριση του ρίσκου. Όταν δε η δραστηριότητα αυτή στη φύση γίνεται με παρέα, τότε είναι σημαντική για την ανάπτυξη κοινωνικών δεξιοτήτων, αφού τα παιδιά καλούνται να συναποφασίσουν με τους φίλους τους περιορισμούς και κανόνες για την κάθε εξερεύνηση.                                                                                                                                                                                                             
  • Φαντασία και λογική σκέψη: Η φαντασία και η δημιουργικότητα που οδηγούν στην ανάπτυξη της λογικής σκέψης είναι ένας ακόμα σημαντικός άξονας. Από πολύ μικρά, τα παιδιά είναι σε θέση να ανακαλύπτουν μόνα τους τα μυστικά της φύσης μέσα στο ελεύθερο παιχνίδι. Δημιουργούν κόσμους που βασίζονται σε φυσικά φαινόμενα και πραγματικές επιστημονικές παραδοχές, αλλά τα ντύνουν με τη φαντασίας τους. Στο παιχνίδι στη φύση μπορούν να δημιουργήσουν δικές τους θεωρίες, να τις στηρίξουν και να τις καταρρίψουν το επόμενο λεπτό με καινούριες, γεμάτες πηγαία δημιουργικότητα!
 
Τα φύλλα όταν πέφτουν αλλάζουν χρώμα! Δύο πέτρες, όταν τις χτυπήσεις, κάνουν μουσική. Ένα ξυλάκι επιπλέει στο νερό, ενώ το βότσαλο βουλιάζει! Παίζοντας στη φύση, τα παιδιά είναι ελεύθερα να μεταφράσουν το χώρο σε ό,τι τους αρέσει. Έτσι το δάσος γεμίζει νεράιδες, το πάρκο γίνεται γήπεδο ποδοσφαίρου, ο θάμνος γίνεται κρησφύγετο πειρατών και ένας πεσμένος κορμός μεταμορφώνεται σε διαστημόπλοιο. Μέσα σε αυτούς τους φανταστικούς τόπους κάθε παιδί έχει την ευκαιρία να δυναμώσει σωματικά και ψυχικά, να δοκιμάσει με ασφάλεια τις δυνατότητές του, να ψάξει, να συνδυάσει και να συμπεράνει. Εμείς μαζί του έχουμε τη δυνατότητα να ακούσουμε το παιχνίδι του, να συντονιστούμε και έτσι να γίνουμε ουσιαστικό κομμάτι της εμπειρίας του, δίνοντας τις αφορμές για μια ακόμα μεγαλύτερη εξερεύνηση.

 

Συμβουλές για γονείς
 
  • Οργανώνετε τακτικές επισκέψεις σε εξωτερικούς χώρους για να παίξουν τα παιδιά.
  • Γνωρίστε εξωτερικούς και ασφαλείς χώρους στη γειτονιά σας.
  • Βγάζετε τακτικά τα παιδιά έξω για παιχνίδι, όλες τις εποχές του χρόνου.
  • Προσπαθήστε τα παιδιά να έχουν τουλάχιστον 30 λεπτά εξωτερικού παιχνιδιού κάθε µέρα.
  • Περιορίστε τη χρήση της τηλεόρασης και των ηλεκτρονικών συσκευών.
  • Σκεφτείτε τα πολλαπλά πλεονεκτήµατα του παιχνιδιού στη φύση.
  • ∆ηµιουργήστε ένα χώρο στο µπαλόνι ή στην αυλή, που να είναι για τα παιδιά. Αυτό µπορεί να είναι κάτι
    µικρό, όπως µια γλάστρα, ένα παρτέρι, µία λεκάνη µε νερό, όπου θα µπορούν να παίξουν και να
    εξερευνήσουν τα παιδιά.
  • Το καλοκαίρι χρησιµοποιήστε το στοιχείο του νερού, µε διάφορους τρόπους. Για παράδειγµα, µπορείτε
    να γεµίσετε έναν κου κουβά µε νερό για να παίξετε, χρησιµοποιώντας πλαστικά ποτήρια, χωνιά,
    νεροφατσούλες, ψαράκια κ.λπ.